Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Οξεία αλλεργική αντίδραση

To περιστατικό με το 9χρονο κορίτσι από τον Βόλο που έχασε πρόσφατα τη ζωή του εξαιτίας οξείας αλλεργικής αντίδρασης έφερε ξανά στο προσκήνιο αυτό το εξαιρετικά σοβαρό ζήτημα υγείας. Ας δούμε λοιπόν πώς θα αναγνωρίσουμε μια οξεία αλλεργική αντίδραση και πώς μπορούμε να βοηθήσουμε τον πάσχοντα ή και τον εαυτό μας μέχρι να φτάσουμε στο νοσοκομείο όπου και θα λάβουμε την κατάλληλη ιατρική βοήθεια.

Σημεία και συμπτώματα 

  • Φαγούρα, ερυθρότητα, εμφάνιση εξανθημάτων 
  • Οίδημα (πρήξιμο) σε πρόσωπο, γλώσσα, λαιμό 
  • Βράχνιασμα, βήχας, συριγμός, δύσπνοια, κυάνωση 
  • Σφίξιμο στον λαιμό και το στήθος 
  • Ταχυκαρδία, υπόταση, ζάλη
  • Ναυτία, κράμπες, κοιλιακό άλγος, έμετος, διάρροια
  • Απώλεια αισθήσεων 

Αυτό που θα πρέπει να γίνει αντιληπτό είναι ότι σε κάποιες περιπτώσεις τα χρονικά περιθώρια για την αντιμετώπιση αυτής της δυνητικά θανατηφόρας κατάστασης είναι πολύ μικρά. Τα συμπτώματα εξελίσσονται ταχύτατα, μέσα σε λίγα λεπτά, γεγονός που δεν θα μας δώσει τον χρόνο για να φτάσουμε στο νοσοκομείο. Επίσης, θα πρέπει να σημειωθεί ότι δεν θα εμφανιστούν όλα τα προαναφερθέντα σημεία και συμπτώματα αλλά μόνο κάποια από αυτά. Η ζωή του πάσχοντος βέβαια αρχίζει να κινδυνεύει, κυρίως, όταν εμφανιστούν συμπτώματα όπως βραχνάδα, συριγμός και δύσπνοια καθώς όλα αυτά υποδηλώνουν ότι ο αεραγωγός του αρχίζει να φράζει λόγω του οιδήματος που αναπτύσσεται μέσα σε αυτόν.

Αντιμετώπιση 

  • Η άμεση χορήγηση αδρεναλίνης (επινεφρίνης) με συσκευή αυτοχορηγούμενης ένεσης (autoinjector) αποτελεί την πρώτη μας ενέργεια. Στην Ελλάδα κυκλοφορεί με την ονομασία Anapen σε δύο συσκευασίες, μία για ενήλικες και μία για παιδιά (12-20 kg). Η δράση της αδρεναλίνης είναι ταχύτατη καθώς αποτρέπει ή μειώνει το οίδημα στον αεραγωγό ανακουφίζοντας από την αναπνευστική δυσχέρεια. Επίσης, αυξάνει την συσταλτικότητα της καρδιάς και αντιμετωπίζει την υπόταση. Η αδρεναλίνη είναι αυτή που θα μας δώσει τον χρόνο να φτάσουμε στο νοσοκομείο. 

  • Η Anapen είναι σχεδιασμένη έτσι ώστε να μπορεί να χορηγηθεί πολύ εύκολα ακόμη και από τον ίδιο τον πάσχοντα. Γίνεται ενδομυϊκά στο μέσον της εξωτερικής επιφάνειας του μηρού όπως μπορείτε να δείτε στο παρακάτω video.


  • Καταγράψτε την ώρα χορήγησης και εφόσον η πρώτη δόση δεν βελτιώσει την κατάσταση χορηγείστε και μία δεύτερη 5 - 15 λεπτά μετά από την πρώτη. Τα παιδιά (6% -19%) συνήθως χρειάζονται και δεύτερη δόση. 
  • Ειδοποιήστε το ΕΚΑΒ 
  • Ελέγχετε συνεχώς την κατάσταση του πάσχοντος
  • Σε περίπτωση κατάρρευσης, ελέγξτε την αναπνοή του, και εφόσον δεν αναπνέει εφαρμόστε άμεσα καρδιοπνευμονική αναζωογόνηση (αποφυγή εγκεφαλικών βλαβών).

Η ενδομυϊκή χορήγηση αδρεναλίνης είναι ασφαλής

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας χαρακτηρίζει την αδρεναλίνη ως το βασικό θεραπευτικό μέσο αντιμετώπισης της οξείας αλλεργικής αντίδρασης και θα πρέπει να χορηγείται άμεσα σε όσους εμφανίσουν συμπτώματα. Δεν υπάρχει καμία απόλυτη αντένδειξη για τη χρήση της καθώς τις περισσότερες, αν όχι όλες, τις φορές τα οφέλη από τη χρήση της ξεπερνούν τον κίνδυνο από τυχόν παρενέργειες.  

Η αδρεναλίνη είναι μία ορμόνη που παράγεται από τον ίδιο τον ανθρώπινο οργανισμό ως αντίδραση σε καταστάσεις στρες, όπως κατά τη διάρκεια ενός καυγά ή μιας πτήσης με το αεροπλάνο (λόγω του φόβου). Η έκλυσή της προκαλεί ωχρότητα, τρέμουλο, ταχυκαρδία και αίσθημα παλμών, συμπτώματα που μετά από λίγο υποχωρούν. Σοβαρές παρενέργειες όπως  αρρυθμίες, υπερτασική κρίση και πνευμονικό οίδημα μπορεί να εμφανιστούν μετά από ενδοφλέβια χορήγηση αδρεναλίνης και όχι ενδομυϊκή. Ενδοφλέβια φυσικά θα χορηγήσει αδρεναλίνη μόνο ο ειδικός γιατρός και όχι ο απλός πολίτης. 

Ειδικότερα στα παιδιά είναι σπάνιες οι περιπτώσεις εμφάνισης παρενεργειών λόγω ενδομυϊκής χορήγησης αδρεναλίνης. Γι' αυτό και το πρωτόκολλο ορίζει ότι σε περιπτώσεις, που δεν είμαστε σίγουροι, ως προς την βαρύτητα της κατάστασης, πρέπει να χορηγούμε αδρεναλίνη. Γιατί είναι το μόνο που μπορεί να αναστρέψει άμεσα τα σοβαρά συμπτώματα μίας οξείας αλλεργικής αντίδρασης και να σώσει την ζωή του πάσχοντος. Σε πολλές χώρες οι αυτοχορηγούμενες (autoinjectors) ενέσεις αδρεναλίνης διατίθενται από τα φαρμακεία χωρίς ιατρική συνταγή ενώ στην χώρα μας συνταγογραφείται.

Η πεποίθηση ότι τα αντιισταμινικά και η κορτιζόνη αντιμετωπίζουν αποτελεσματικά την οξεία αλλεργική αντίδραση είναι εσφαλμένη. Τα φάρμακα αυτά μπορεί να ανακουφίζουν από την φαγούρα και τις φλύκταινες (φουσκάλες) αλλά δεν βοηθούν στην αντιμετώπιση των απειλητικών για τη ζωή συμπτωμάτων όπως το οίδημα στον αεραγωγό και την υπόταση. Ως εκ τούτου τα αντιισταμινικά και η κορτιζόνη θα πρέπει να χορηγούνται συμπληρωματικά και όχι ως αρχική ή μοναδική θεραπεία στην αντιμετώπιση της οξείας αλλεργικής αντίδρασης. 

Πρόληψη 

Όσοι έχουν γνωστή αλλεργία θα πρέπει να ενημερώνονται και να εκπαιδεύονται συνεχώς:

  • πώς θα αναγνωρίσουν τα σημεία και συμπτώματα μιας οξείας αλλεργικής αντίδρασης, 
  • για τους κινδύνους που διατρέχει η υγεία τους
  • πώς να χρησιμοποιήσουν μια αυτοχορηγούμενη ένεση αδρεναλίνης

Τέλος όσοι έχουν ιστορικό αλλεργικών αντιδράσεων θα πρέπει να φορούν την ειδική ιατρική ταυτότητα ασθενείας (μενταγιόν ή μπρασελέ) έτσι ώστε σε περίπτωση κατάρρευσης αυτοί που θα σπεύσουν να τους βοηθήσουν να έχουν άμεσα την πληροφορία για το πιθανό αίτιο που οδήγησε σε αυτήν.


Σχόλια

  1. Ευχαριστούμε πολύ για τις πολύ χρήσιμες πληροφορίες που μας παρέχεις με ένα απλό κλικ...
    Θα ήθελα να ρωτήσω μέχρι ποια ηλικία θεωρείται το άτομο παιδί, και σε περίπτωση που θα χορηγήσουμε την ένεση ενηλίκων σε παιδί τι θα συμβεί;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Αγαπητέ φίλε/Αγαπητή φίλη η δοσολογία της Anapen, όπως και όλων των φαρμάκων, έχει να κάνει με τα κιλά και όχι με την ηλικία. Η συσκευασία με την πορτοκαλί ένδειξη που είναι για παιδιά που ζυγίζουν από 12 έως 20 κιλά περιέχει 150 μικρογραμμάρια αδρεναλίνης ενώ το πράσινο των ενηλίκων ή για παιδιά πάνω από 20 κιλά περιέχει 300 μικρογραμμάρια, το διπλάσιο δηλαδή. Έρευνα που έγινε στην Αυστραλία έδειξε ότι η χορήγηση της δόσης των ενηλίκων σε παιδιά που ζύγιζαν λίγο κάτω από τα 20 κιλά δεν παρατηρήθηκαν παρενέργειες. Δεν υπάρχουν όμως σαφή επιστημονικά δεδομένα (που να προκύπτουν μέσα από την έρευνα) σχετικά με τις ακριβείς παρενέργειες που μπορεί να έχει η χορήγηση της δόσης των ενηλίκων σε παιδιά που ζυγίζουν αρκετά κάτω από 20 κιλά. Το πιο πιθανό είναι να προκληθούν συμπτώματα παρόμοια με αυτά της ενδοφλέβιας χορήγησης που αναφέρονται στο άρθρο μου.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Οι πληροφορίες σας σωτήριες και απαραίτητες.
    Θα ήθελα να ρωτήσω εάν ,από λάθος διάγνωση λόγω πανικού, χορηγήσουμε αδρεναλίνη χωρίς ουσιαστικά το άτομο να έχει αλλεργική αντίδραση, τι ζημιά μπορούμε να κάνουμε;
    Και επίσης που μπορούμε να βρούμε αυτά τα βραχιολακια όπου θα γράψουμε το είδος της αλλεργίας.
    Ευχαριστούμε πολύ!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Αυτό που θα προκαλέσει είναι ωχρότητα, τρέμουλο, ταχυκαρδία και αίσθημα παλμών, συμπτώματα που μετά από λίγο υποχωρούν. Σοβαρές παρενέργειες όπως αρρυθμίες, υπερτασική κρίση και πνευμονικό οίδημα μπορεί να εμφανιστούν μετά από υπερβολική δόση ή ενδοφλέβια χορήγηση και όχι ενδομυϊκή. Τα ειδικά βραχιολάκια μπορείτε να τα βρείτε σε εταιρείες που πουλάνε είδη πρώτων βοηθειών. Οι περισσότερες έχουν και e-shop ποπότε θα μπορέσετε να κάνετε εύκολα αναζήτηση και παραγγελία. Αν δεν βρείτε κάτι στείλτε μου email για να σας αποστείλω κάποια links.

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Δημοσίευση σχολίου

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

"Γύρισε η γλώσσα" ας τελειώνουμε με αυτόν το μύθο

O αθλητής έπεσε αναίσθητος στο έδαφος, γύρισε η γλώσσα του αλλά ευτυχώς κάποιος παρευρισκόμενος τού άνοιξε το στόμα, τράβηξε την γλώσσα προς τα έξω και τού έσωσε την ζωή…                                                                                                                                                                                                                            Πόσες φορές δεν τα έχετε ακούσει όλα αυτά από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης; Πόσες φορές δεν σας έχουν παρουσιάσει ως ήρωες όλους αυτούς που τα εφάρμοσαν;   Τι συμβαίνει στην πραγματικότητα Ας δούμε λοιπόν αν όλες αυτές οι παρεμβάσεις είναι σωστές και θα πρέπει να γίνονται ή είναι λανθασμένες και θα επιβαρύνουν την κατάσταση του πάσχοντα. Όταν ένα άτομο καταρρέει χάνοντας τις αισθήσεις του τότε οι μύες του σώματος χαλαρώνουν καθώς δεν υπάρχει μυϊκός τόνος. Το ίδιο ακριβώς συμβαίνει και με την γλώσσα, η οποία είναι κι αυτή είναι ένας μεγάλος μυς. Εάν ο πάσχοντας λοιπόν βρίσκεται στην ύπτια θέση (αν

Ατύχημα;

Η κακιά η ώρα… Ήταν να γίνει… Ποιος το περίμενε αυτό; Τόσα χρόνια δεν είχε συμβεί τίποτε… Ατυχία… Δεν έχει ξαναγίνει τέτοιο κακό… Άμα δεν σε θέλει…. Πόσες φορές δεν έχουμε ακούσει αυτές τις εκφράσεις οι οποίες στην ουσία, ακούσια ή εκούσια, αποκρύπτουν ή σκεπάζουν την πραγματική αιτία ενός ατυχήματος δίνοντας ένα "άλλοθι" για να επαναλάβουμε τα ίδια λάθη, τις ίδιες συμπεριφορές που θα μας οδηγήσουν νομοτελειακά ξανά σε ατυχήματα.                                                                                                                    Φωτογραφία από Jimmy Chan (pexels.com)  Κατ’ αρχήν από μόνος του ο όρος «ατύχημα» είναι ασαφής και μοιρολατρικός θα έλεγα, και πολλές φορές είναι το χαλί κάτω από το οποίο κρύβουμε τις πραγματικές αιτίες δυσάρεστων συμβάντων. Για παράδειγμα, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ( WHO ) θεωρώντας ότι τα τροχαία ατυχήματα είναι προβλέψιμα, άρα μπορούν να αποφευχθούν, καλεί όλους τους εμπλεκόμενους σε θέματα οδικής ασφάλειας να μη

Δηλητηριάσεις σε παιδιά

Οι δηλητηριάσεις στην παιδική ηλικία αποτελούν ένα σοβαρό πρόβλημα για την δημόσια υγεία καθώς, κάθε χρόνο, πολλά είναι τα παιδιά που χρειάζονται ιατρική περίθαλψη λόγω δηλητηρίασης. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Κέντρου Δηλητηριάσεων, περισσότερες από τις μισές δηλητηριάσεις ετησίως (54,2%) αφορούν παιδιά ηλικίας από μερικών μηνών έως 14 ετών. Η συντριπτική πλειοψηφία από αυτές συμβαίνουν στο σπίτι με την κουζίνα να αποτελεί τον πιο επικίνδυνο χώρο καθώς εκεί φυλάσσονται επικίνδυνα προϊόντα όπως απορρυπαντικά, είδη καθαρισμού και εντομοκτόνα. Φάρμακα, καλλυντικά και φυτοφάρμακα ευθύνονται επίσης για δηλητηριάσεις μικρών παιδιών που δυστυχώς τις περισσότερες φορές συμβαίνουν ενώ τα παιδιά βρίσκονται κάτω από την επίβλεψη κάποιου ενήλικα.                                       Πώς θα υποψιαστούμε ότι το παιδί έχει υποστεί δηλητηρίαση ·            το παιδί κρατάει στα χέρια του κάποια συσκευασία που περιέχει βλαβερές ουσίες ή υπάρχουν σημάδια αυτών των ουσιών στα ρούχα, το δέρμα ή το στ